نفقه چیست؟ شرایط گرفتن نفقه!

این هزینه ها که با آن نفقه می گویند شامل خرج و مخارجی همچون خرید خوراک، پوشاک، هزینه های درمانی، مسکن، تهریه اسباب و اساسیه منزل و دیگر مایهتاج زن می شود که مقدار مشخصی در قانون برای آن تامین نشده است و درصورتی که زن بخواهد نفقه خود را اخذ کند قاضی تعیین کننده مقدار آن می باشد، عامل تعیین کننده نفقه بنابر دو عامل مهم شان و جایگاه زن در نظر گرفته می شود که در ادامه بیشتر با این موضوع نفقه چیست؟ آشنا می شویم.

‌تایم کافی نداری تمام مقاله رو بخونی؟ خلاصه مقاله رو این جا گوش بده.

نفقه چیست؟

برای ادامه زندگی خانوادگی، هزینه های لازم باید تأمین شود. به این نوع هزینه هایی که برای زندگی خرج می شوند نفقه می گویند. به زبان ساده تر نفقه به خرج و مخارج زن گفته می شود که بر اساس قوانین شرعی به عهده همسر شخص می باشد. زمانی که مرد با زن ازدواج می کند پس از جاری شدن خطبه عقد باید تمامی هزینه های نفقه را برعهده بگیرد. نفقه تنها مربوط به همسر نمی باشد بلکه به عهده پدر هم می باشد که خرج و مخارج فرزندان را بپردازد در غیر این صورت مجازاتی به همراه دارد.

هزینه هایی که به آن نفقه می گویند شامل خرج و مخارجی همچون خرید خوراک، پوشاک، هزینه های درمانی، مسکن، تهیه اسباب و اثاثیه منزل و دیگر مایهتاج زن می شود که مقدار مشخصی در قانون برای آن تامین نشده است و درصورتی که زن بخواهد نفقه خود را اخذ کند قاضی تعیین کننده مقدار آن می باشد، عامل تعیین کننده نفقه بنابر دو عامل مهم شان و جایگاه زن در نظر گرفته می شود میزان نفقه زن بستگی به نوع زندگی قبلی او دارد اگر زن در زندگی قبلی خود مرفح نشین بوده یا بلعکس حکم قاضی پرداخت نفقه ای می باشد که نیاز زوج را طبق زندگی گذشته او تدمین کند. در ادامه بیشتر با این موضوع آشنا می شویم ما ما همراه باشید:

میزان نفقه زن ماهانه چقدر است

در قانون میزان معینی برای نفقه مشخص نشده است. ملاک تعیین حقوق زن بستگی به نیاز های او دارد. میزان نفقه متغیر است اگر زنی برای درخواست خود به دادگاه مراجعه کند محاکم خانواده برای اینکه بتواند مقدار حق زن را مشخص کند از کارشناس استفاده می کند. وظیفه کارشناس تماس با زوجین و تحقیق درباره شرایط و میزان حقوق زوجه می باشد.

پس از ابلاغ نظر کارشناس شخصی که معترض می باشد ظرف مدت 7 روز باید با ذکر دلایل مشخص اعتراض کند. برای بررسی مجدد میزان حقوق زوجه دادگاه از سه نفر کارشناس نفقه استفاده می کند.

انواع نفقه زن در قانون جدید!

نفقه زن در ازدواج دائم: بر اساس قانون مدنی در عقد دائم نفقه زن به عهده مرد می باشد. طبق چنین قانونی پرداخت نفقه زن در ازدواج دائم بر عهده همسرش می باشد. به همین دلیل زن هیچ تکلیفی بابت تأمین نفقه نخواهد داشت. حتی اگر زن شاغل باشد مرد موظف است نفقه زن را پرداخت کند. میزان نفقه زن بر حسب عرف، سن وسال زن، جایگاه اجتماعی و… تعیین می شود. نکته مهم در خصوص نفقه زن در عقد دائم به اینگونه می باشد که به محض خوانده شدن خطبه عقد نکاح میان زن ومرد جاری می شود و زن میتواند خاستار نفقه از همسر خود را داشته باشد.

نفقه زن در صورت تمکین: نوعی تکالیفی متقابل زن و مرد در زندگی مشترک آنها  ناظر به تمکین و پرداخت نفقه می باشد. بر اساس حکم شرع و قانون زن متعهد می باشد که در قبال همسر خود تمکین کند. بعد از تمکین زوجه از حق نفقه برخوردار می باشد. در غیر این صورت این حق را از دست می دهد و زوج الزامی جهت پرداخت نفقه را نخواهد داشت. تمکین به معنای این است که زن همسر خود را در امورات زندگی همراهی کند.

مطالبه نفقه با وجود زندگی مشترک زوجین: اگر زوج نفقه زوجه را با وجود تمکین نخواهد پرداخت کند. زوجه میتواند از طریق دادخواست به شورای حل اختلاف یا دادگاه خانواده با ثبت انجام در دفاتر خدمات الکترونیک قضایی مطالبه نفقه معوقه مطالبه کند. با وجود زندگی مشترک بین زوجین به منزله این است که زوجه نفقه دریافت می کرده است. چون در زندگی مشترک پرداخت نفقه زن بر عهده همسرش می باشد.

نفقه فرزندان و والدین: نفقه فرزندان مربوط به سن نمی باشد. در نفقه فرزند نداشتن بودجه و توانایی پدر شرط است. نفقه اولاد به عهده پدر می باشد. فرزندان به موجب قانون مستحق به دریافت نفقه از والدین خود هستند. اگر نفقه به آنها پرداخت نشود می توانند از مراجع قضایی کمک بگیرند.

کسانی که از نظر بودجه مشکلی نداشته باشند می تواند نفقه را پرداخت نمایند در غیر این صورت اگر با وجود بودجه کافی زوج از پرداخت آن خودداری کند قاضی می تواند او را مجبور به پرداخت کند. اگر کسی برای نفقه و تأمین هزینه های زندگی امکانت مالی نداشته باشد در صورتی که بتواند کاری انجام دهد میتواند دنبال کاری برود که از آن در آمدی کسب کند و بتواند نفقه را پرداخت کند.

طریقه درخواست نفقه

در قوانین جمهوری اسلامی اگر زوجه به هر دلیلی نتواند نفقه خود را از زوج دریافت کند می تواند ان را مطالبه نماید. در این صورت می تواند از دو طریق نسبت به درخواست نفقه اقدام نماید:

از طریق دادگاه خانواده: ابتدا در این روش زوجه باید به دادگاه خانواده مراجعه کند تا دادخواست حقوقی خود را به دادگاه خانواده ارائه دهد. چنین دادخواستی نیاز به مدارکی دارد به عنوان مثال مدارک شناسایی، سند ازدواج  و تمام اسناد مثبته، با داشتن چنین مدارکی می توان ادعای خود را به دفاتر خدمات الکترونیک قضایی ارائه دهند و دادخواست خود را ثبت کنند. پس از ثبت درخواست رسیدگی پرونده توسط مراجع قضایی یک وقت برای او تعیین می شود. در این مدت تمامی اظهارات مورد بررسی قرار می گیرد تا پس از آن حکم صادر شود. اگر برای زوجه حکم پرداخت نفقه ثابت گردد در این صورت زوج ملزم به پرداخت نفقه می باشد.

از طریق دادگاه کیفری: اگر به هر دلیلی زوج از پرداخت نفقه به همسر خویش اجتناب ورزد و یا حتی پس از دستور دادگاه هیچ نفقه ای به همسر خود پرداخت نکند، زوجه می تواند درخواست خود را به دادگاه کیفری ارائه دهد. ارائه مدارک در این صورت نیاز نمی باشد بلکه یک شکوائیه یا دادخواست کیفری آماده می شود و ثبت می گردد. در این روش تمامی موارد باسرعت بیشتر به انجام می رسد تا در کمترین زمان ممکن توسط مقام قضایی مورد اظهار نظر واقع شود.

عدم پرداخت نفقه زن در چه صورت امکان پذیر است؟

عدم سکونت زوجه در محل زندگی مشترک: هنگامی که زوجه  از محل سکونت مشترک خود و همسرش امتناع کند  زوج در عدم پرداخت نفقه با مشکلی مواجه نمی شود. بر اساس قانون زوجه باید در محل سکونت مشترک خود بماند. گاهی در شرط هایی که ضمن عقد گفته می شود اختیاراتی به زوجه برای تعیین منزل مسکونی داده می شود.در غیر این صورت زن باید به محل سکونتی که زوج برای او تعیین می کند برود. اگر زوجه بر خلاف زوج عمل کند و به محل سکونتی که زوج برای او تعیین کرده است نرود مصداق بارز عدم تمکین است. و به همین دلیل در صورت عدم پرداخت نفقه زوج مرتکب به عمل غیر قانونی نشده است.

امتناع زوجه از روابط زناشویی: در صورتی که زوجه بدون دلیل موجه یا مانع شرعی از روابط زناشویی خودداری کند. وی ناشزه می باشد و مستحق به دریافت نفقه نمی باشد.

ترک کردن منزل بدون اجازه از همسر: اگر در زمان عقد زن بدون اجازه شوهر از منزل خارج شود چنین موردی در قانون به عنوان عدم تمکین در نظر گرفته شده است. حتی اگر ترک منزل برای دیدن پدر یا مادر باشد. مرد نیازی نیست که نفقه ای پرداخت کند. اما اگر ترک از منزل به دلیل ترس از آسیب و خسارت مالی یا شرافتی باشد دادگاه هیچ حکمی به بازگشت به منزل شوهر را نخواهد داد. در چنین مواردی مرد موظف است مانند گذشته نفقه پرداخت کند. در غیر این صورت مجازاتی در پی خواهد داشت.

شغل نامناسب زوجه: اگر مرد بتواند ثابت کند که شغل زن او مناسب نمی باشد و موجب از بین رفتن حیثیت و فرو پاشی زندگی و خانواده اش می شود، میتواند مانع رفتن زوجه به محل کار شود. اگر زوجه اصرار داشته باشد و به حرف زوج بی اعتنا باشد و به کار خود ادامه دهد عدم پرداخت نفقه از سوی زوج بلامانع است.

مجازات حقوقی برای عدم پرداخت نفقه

اگر زوج نفقه پرداخت نکند، طبق ماده 111 قانون مدنی برای او مجازات حقوقی تعیین می شود. در این صورت زن می تواند از مرد شکایت کند و درخواست خود را به دادگاه ارائه دهد. با وجود رای دادگاه مرد موظف است نفقه را به همسرش پرداخت کند.

در بعضی مواقع حکم صادره اجرا نمی شود. بر اساس ماده 1112 قانون مدنی باید ماده 1129 قانون اجرا شود. این ماده از قانون تعیین می کند که در زمان خودداری کردن مرد از پرداخت نفقه مجوز طلاق زوجه صادر می شود.

رابطه تمکین با نفقه

بر اساس قانون مدنی ، پرداخت کردن نفقه زن، مربوط به تمکین از جانب ایشان می باشد . چنین ارتباطی که در میان تمکین و نفقه وجود دارد اینگونه در ماده 1108 قانون مدنی آمده است؟ هرگاه زن بدون مانع مشروع از وظایف زوجیت خودداری کند، مستحق به نفقه  نخواهد بود. منظور از وظایف زوجین در این ماده، تمکین در برابر شوهر می باشد. با توجه به سوالی که در چه مواردی به زن نفقه تعلق نمی گیرد؟ میتوان گفت: عدم تمکین از سوی زوج سبب می شود که حق نفقه را از دست بدهد.

کلام آخر

در قانون اسلامی این وظیفه مرد می باشد که تمام مخارج زن را تأمین کند در بعضی موارد مرد از پرداخت کردن هزینه های لازم سر باز میزند. زوج در این صورت میتواند برای گرفتن نفقه خود درخواستش را به مراجع قانونی ارائه دهد. پس از بررسی های لازم حکم نهایی صادر می گردد و زوج می تواند نفقه خود را دریافت کند. ما اطلاعات لازم در رابطه با مقاله نفقه چیست؟را در اختیار شما مخطبان قرار دادیم و از شما خواهانیم که نظرات خود را برای ما کامنت کنید. سپاس گذاریم که تا پایان این مقاله با ما همراه بودید.